Welkom

Hartelijk welkom op de website van MeerTaal. MeerTaal is een inspirerend en onafhankelijk tijdschrift over taal in het basisonderwijs. Het richt zich op taaldidactiek in de breedste zin van het woord. MeerTaal biedt een mix van theorie en praktijk, bedoeld voor iedereen die betrokken is bij het primair onderwijs: leraren, taalcoördinatoren, directies en pabo-studenten en -docenten.

Naast enkele grote artikelen bevat elk nummer de vaste rubrieken Taaltalent, columns van leraren en ouders, taalspelletjes in Taal = meer!, MeerBoek, Taalonderwijs in beeld, Taalonderzoek in de praktijk, Taalonderwijs aan nieuwkomers en weetjes en nieuwsberichten in Nog meer taal!

Op deze website vind je alle artikelen uit MeerTaal overzichtelijk bij elkaar. Zo kun je ze waar je ook bent en wanneer je maar wilt opnieuw lezen of inzetten in je groep.

MeerTaal wordt uitgegeven door Koninklijke Van Gorcum BV te Assen en verschijnt drie keer per jaar. Klik hier voor informatie rondom abonnementen. Voor vragen of suggesties kun je mailen naar meertaal@vangorcum.nl.

Praktijkonderzoek

Taalonderzoek in de praktijk

Evita van de Groep studeerde aan de pabo van de Christelijke Hogeschool Ede. Ze deed onderzoek naar effectief leren met cognitieve strategieën. Ze maakte daarbij gebruik van de MatriXmethode.

Weten

De jonge journalist

Om een verhaal op een goede manier te schrijven, of een goed verslag te maken, moeten kinderen zich specifieke kennis en vaardigheden eigen maken. Het gebruik van apps bij het maken van verhalen maakt het voor kinderen vaak nog aantrekkelijker. De auteurs gaan in op de vele mogelijkheden die de diverse apps bieden e...

Weten

IPC en taal

Als een school het eigen onderwijs typeert als great learning, great teaching, great fun dan is de kans groot dat zij daar werken met het International Primary Curriculum (IPC), een integraal, thematisch en creatief curriculum. In Nederland zijn dat inmiddels zo’n 140 basisscholen. In dit artikel gaan we op een van ...

Weten

Betogende teksten schrijven

In dit artikel geven de auteurs een voorbeeld van een les betogend schrijven. Leerlingen worden daarbij verleid niet alleen hun eigen standpunt te beargumenteren, maar ook na te denken over mogelijke tegenargumenten. Daarmee oefenen ze democratische vaardigheden als denken, respecteren en zich verplaatsen in een ander.

Doen

Poëzie

Poëzie stimuleert moeiteloos verschillende 21e-eeuwse vaardigheden: gedichten schrijven en bespreken nodigt uit tot creativiteit en samenwerken en doet ook een beroep op sociale en culturele vaardigheden van leerlingen. In de volgende lessuggesties bekijken de kinderen met nieuwsgierige ogen de wereld om hen heen en...

Weten

Nog meer taal!

Redactioneel

Redactioneel

Door Joanneke Prenger.

Weten

Inhoud

Bekijk hier de inhoudsopgave van deze editie.

Weten

Verhalend Ontwerpen in groep 6/7/8

Bij Verhalend Ontwerpen zijn leerlingen op een natuurlijke manier voortdurend bezig met taal-, lees- en rekenonderwijs, terwijl het hoofdthema wereldoriënterend kan zijn. Bij een Verhalend Ontwerp lijken de leerlingen alles zelf te doen, is er een betekenisvolle werkelijkheid, helpt de leraar de leerlingen leren en ...

Weten

Taaltalent

Het taal- en rekentalent van Ionica Smeets.

Weten

Drijven en zinken

In het lectoraat ‘Wetenschap en Techniek in het Onderwijs’ van Saxion worden taalgerichte lessen voor wetenschap en techniek ontworpen en beproefd. In dit artikel laten de auteurs aan de hand van een uitgewerkte lessenserie over drijven en zinken zien hoe leraren zelf lessen kunnen ontwerpen waarin zowel aandacht is...

Weten

‘‘Eén plus één is twee’’: Rekenen op taal

Het Behavioural Science Institute van de Radboud Universiteit heeft zich de afgelopen jaren bezig gehouden met de vraag in welke mate de ontwikkeling van rekenvaardigheid afhankelijk is van taalvaardigheid en wat de invloed is van ouders op de ontwikkeling van het rekenen in de onderbouw van het primair onderwijs. I...

Weten

Rekenen met woorden

Woorden kun je bekijken alsof het getallen zijn. In dit artikel laat de auteur zien dat je ook met woorden allerlei ‘rekenbewerkingen’ kunt uitvoeren: verdubbelen, optellen en vermenigvuldigen. Daarmee laat hij zien hoe taalbeschouwingslessen nieuwsgierigheid kunnen wekken en kunnen uitdagen tot onderzoek.

Doen

Taalonderwijs in beeld

Van start tot finish volgen we hoe de kinderen van groep 6 van KBS de Achthoek in Amsterdam binnen het thema Dieren aan hun werkstukken werken. Een enthousiasmerende activiteit waarbij verschillende vakken met elkaar geïntegreerd worden.

Weten

Rekenen in de taalronde

De taalronde (zie kader) is ontwikkeld om de taalontwikkeling van kinderen te stimuleren. Regelmatig komen in taalrondes rekenkundige begrippen en vraagstukken voorbij. Vaak gebeurt dat spontaan, maar je kunt als leraar ook bewust geschikte onderwerpen kiezen om kinderen gemotiveerd aan het rekenen te krijgen. Aan d...

Praktijkonderzoek

Taalonderzoek in de praktijk

Helen Reed is gepromoveerd aan de Vrije Universiteit Amsterdam op het onderwerp: Wiskundig denken, leren en presteren. Ze heeft o.a. onderzoek gedaan naar het stimuleren van het causaal redeneren bij kleuters.

Weten

Wiskundetaal: symbolen, begrippen en betekenissen

Taal en rekenen-wiskunde hebben veel gemeen. In beide vakken worden symbolen gecombineerd tot betekenisvolle eenheden: lettertekens tot woorden en cijfersymbolen tot getallen. Woorden vormen samen zinnen en getallen gecombineerd met bewerkingstekens vormen ‘rekenzinnen’. Maar wiskundetaal heeft ook verschillende eig...

Doen

Poëzie - Cijfergedichten

Poëzie is meer dan alleen taal. In de vorm en de inhoud van gedichten spelen ook getallen vaak een rol. Gebruik deze lessuggesties om met leerlingen uit de middenbouw met getallen in gedichten aan de slag te gaan.

Weten

Nog meer taal!

Weten

Inhoud

Bekijk hier de inhoudsopgave van deze editie.

Redactioneel

Redactioneel

Door Joanneke Prenger.

Doen

Meer kennis, meer inzicht, meer taal

Wilt u uw zaakvaklessen uitdagender maken? Voer dan taaldenkgesprekken met uw leerlingen. Daarmee slaat u twee vliegen in een klap: u werkt aan zaakvakdoelen én aan taalontwikkeling. In ontwerponderzoek is een onderbouwde, samenhangende didactiek ontwikkeld die in de praktijk uitvoerbaar is én toepasbaar is in alle ...

Weten

Nieuwe methoden aanvankelijk lezen

Sinds het schooljaar 2014/15 zijn er twee nieuwe methoden voor aanvankelijk lezen op de markt: Veilig Leren Lezen Kim-versie en Lijn 3. In dit artikel bespreken de auteurs de vernieuwingen in de didactiek van de leerlijnen technisch lezen en spelling met de onderdelen aanleren van de letters, woordlezen en spelling....

Weten

Hé, ik schrijf graag!

Wie schrijven louter evalueert aan de hand van toetsen of het verbeteren van schrijfproducten, krijgt slechts een beperkt zicht op de schrijfcompetenties van leerlingen. In dit artikel tonen de auteurs de kracht van een schrijfportfolio aan. Zij kaderen het portfolio binnen een visie op breed evalueren en binnen een...

Doen

Spelend is leren een makkie!

Taalonderwijs in beeld.

Weten

Werkwoordspelling: Houd het simpel!

Het correct leren spellen van werkwoorden heeft het imago van ‘moeilijk’. Het effect daarvan is dat in spellinglessen het omgaan met werkwoorden uitgebreide aandacht krijgt. Het gevolg is echter dat het juist daardoor onnodig moeilijk gemaakt wordt. Dit is helemaal niet nodig, want het correct spellen van werkwoorde...

Praktijkonderzoek

Taalonderzoek in de praktijk

Carmen Damhuis promoveerde op 13 februari aan de Radboud Universiteit. Zij deed onderzoek naar de woordenschatverwerving van kleuters. Erika van Steensel-Mollema is afgestudeerd aan de pabo van de Christelijke Hogeschool Ede. Ze heeft onderzoek gedaan naar het effect van muziekonderwijs op de taalontwikkeling bij kl...

Weten

De ontbrekende schakel

Dat lezen belangrijk is voor kinderen, dat is bekend. Maar wat doen leraren in groep 7 en 8 om hun leerlingen te laten lezen? Welke activiteiten en typen leesbevordering gebruiken leraren? Spelen verschillen tussen leraren een rol? En laten leraren zich leiden door hun leerlingen?

Weten

Een beter begin met BoekStart

‘Loont’ het om kinderen in hun eerste levensjaar voor te lezen? Meer dan interacties tussen ouder en kind tijdens eten of spelen, is voorlezen een stimulans voor de taalontwikkeling. Veel ouders denken echter dat je baby’s niet kunt voorlezen “want ze begrijpen toch niet wat je zegt, ze stoppen boekjes liever in hun...

Doen

Poëzie

Dichten rond 4/5 mei.

Weten

Nog meer taal!

Redactioneel

Redactinoneel

Door Joanneke Prenger.

Weten

Inhoud

Bekijk hier de inhoudsopgave van deze editie.

Weten

Samen van ideeën naar tekst

Met elkaar lezen leerlingen van groep 5/6 een tekst over aardbevingen door gaswinning in Groningen. Er moet iets gebeuren, vinden de kinderen. Ze gaan in drie of viertallen een eerste versie van een brief aan Minister Kamp schrijven. Ze genereren samen ideeën en overleggen over de formulering en opbouw van de tekst....

Weten

Meer lezen met de Kidsbieb

De Kidsbieb in Assen wordt gerund door de kinderen van groep 7 van OBS De Driemaster en CBS De Lichtbaak. Met ondersteuning van de Bibliotheek Assen is de ruimte ingericht als
kinderbibliotheek. Voor en door kinderen. Kinderen verantwoordelijkheid geven bij het bevorderen van lezen, daar draait het om in de aanpak v...

Opinie

Goed onderwijs: de sleutel tot succes

We vinden veel kinderen op scholen die wel willen, maar niet kunnen lezen. Ze slagen er onvoldoende in om woorden goed en snel te ontsleutelen. Deze leerlingen hebben méér leesondersteuning en méér leesoefening nodig dan de gemiddelde leerling. Dit artikel betoogt dat met goed onderwijs de leesproblemen bij een groo...